Mantelzorgwoning: regels en vergunning

Een mantelzorgwoning (of kangoeroewoning) is een zelfstandige woonruimte bij een bestaande woning, bedoeld voor iemand die mantelzorg ontvangt. Onder bepaalde voorwaarden mag je deze vergunningsvrij plaatsen.

Wanneer vergunningsvrij?

Een mantelzorgwoning is vergunningsvrij als aan alle voorwaarden wordt voldaan:

• Mantelzorgbehoefte: er is een aantoonbare zorgbehoefte (huisarts of wijkverpleegkundige kan dit bevestigen)
• Locatie: in het achtererfgebied van de hoofdwoning
• Oppervlakte: maximaal 100 m²
• Hoogte: maximaal 5 m
• Bebouwingspercentage: totale bebouwing in achtererfgebied niet meer dan 50% (min. 25 m² vrij)
• Functionele verbondenheid: bij de hoofdwoning, niet als losse woning op een leeg perceel

De mantelzorgindicatie

Het Bbl stelt niet dat je een officiële CIZ-indicatie nodig hebt. Een verklaring van een huisarts, wijkverpleegkundige of andere zorgprofessional volstaat. De gemeente mag hier wel om vragen als controle.

Terugplaatsingsplicht

Zodra de mantelzorgsituatie eindigt (bijvoorbeeld door overlijden of verhuizing), moet de woning worden verwijderd of teruggebracht naar de oorspronkelijke situatie. Dit is een wettelijke verplichting — de gemeente kan handhaven als je de woning laat staan voor andere doeleinden.

Prefab of aanbouw?

Een mantelzorgwoning kan een prefab unit zijn (in de tuin geplaatst) of een verbouwing van een bestaand bijgebouw. Beide vallen onder dezelfde regels. Let op: als je een bestaand bijgebouw ombouwt, verandert het gebruik — check of het omgevingsplan dit toestaat.

Veelgestelde vragen

• Mag ik de woning verhuren na de mantelzorg? Nee, dan verandert het gebruik en is een vergunning nodig.
• Telt een mantelzorgwoning mee voor de WOZ? Ja, de gemeente kan de WOZ-waarde aanpassen.
• Moet ik het melden bij de gemeente? Formeel niet verplicht, maar veel gemeenten vragen een melding zodat ze de terugplaatsingsplicht kunnen monitoren.

Check jouw situatie

Twijfel je of jouw mantelzorgwoning vergunningsvrij is? Doe de gratis vergunningcheck — resultaat in 2 minuten.